Φορολογικές εκπτώσεις: Ποιες ηλεκτρονικές πληρωμές μπορεί να συνεχίσουν να δίνουν όφελος

Στο μικροσκόπιο οι πληρωμές σε επαγγελματίες και οι δαπάνες υγείας – Τι ισχύει σήμερα και ποια είναι τα δύο σενάρια για το 2027

Δύο φορολογικά κίνητρα που συνδέουν τις ηλεκτρονικές πληρωμές με φορολογικά οφέλη φτάνουν στο τέλος της ισχύος τους στις 31 Δεκεμβρίου 2026, με το οικονομικό επιτελείο να εξετάζει την επόμενη ημέρα.

Στο επίκεντρο βρίσκονται αφενός η έκπτωση για ηλεκτρονικές πληρωμές σε συγκεκριμένες επαγγελματικές υπηρεσίες και αφετέρου η ειδική μεταχείριση ορισμένων δαπανών υγείας για την κάλυψη του απαιτούμενου ορίου ηλεκτρονικών αποδείξεων.

Οι δύο ρυθμίσεις έχουν διαφορετικό τρόπο εφαρμογής, αλλά κοινή φιλοσοφία: να ενισχύσουν τις πληρωμές με κάρτα ή άλλα ηλεκτρονικά μέσα και να περιορίσουν τις συναλλαγές με μετρητά.

Έως 5.000 ευρώ η έκπτωση στο φορολογητέο εισόδημα

Το πρώτο κίνητρο αφορά συγκεκριμένες υπηρεσίες που πληρώνονται ηλεκτρονικά. Για τις επιλέξιμες δαπάνες προβλέπεται έκπτωση ίση με 30% της αξίας τους από το φορολογητέο εισόδημα, με το συνολικό όφελος να μην μπορεί να ξεπεράσει τα 5.000 ευρώ τον χρόνο.

Για παράδειγμα, φορολογούμενος που θα πραγματοποιήσει επιλέξιμες ηλεκτρονικές πληρωμές 5.000 ευρώ μπορεί να μειώσει το φορολογητέο εισόδημά του κατά 1.500 ευρώ.

Αντίστοιχα, σε ηλεκτρονικές δαπάνες 10.000 ευρώ, η προβλεπόμενη έκπτωση φτάνει τα 3.000 ευρώ.

Το ποσό, ωστόσο, δεν αφαιρείται απευθείας από τον φόρο. Η μείωση αφορά το φορολογητέο εισόδημα και το πραγματικό φορολογικό όφελος εξαρτάται από τον συντελεστή με τον οποίο φορολογείται ο κάθε φορολογούμενος.

Από υδραυλικούς και ηλεκτρολόγους μέχρι δικηγόρους και κομμωτήρια

Στις υπηρεσίες που περιλαμβάνονται στο μέτρο βρίσκονται αρκετές καθημερινές δαπάνες των νοικοκυριών.

Ενδεικτικά, περιλαμβάνονται:

• υδραυλικές και ηλεκτρολογικές εργασίες,
• υπηρεσίες ψυκτικών και συντήρησης θέρμανσης,
• εργασίες μόνωσης, τοιχοποιίας, σοβατίσματος και πλακιδίων,
• ξυλουργικές εργασίες,
• εργασίες σε στέγες και σκυρόδεμα,
• υπηρεσίες ταξί,
• κομμωτήρια και κουρεία,
• υπηρεσίες ομορφιάς και ευεξίας,
• γυμναστήρια και σχολές χορού,
• υπηρεσίες καθαρισμού και οικιακής φροντίδας,
• νομικές υπηρεσίες,
• κτηνιατρικές υπηρεσίες,
• φωτογραφικές υπηρεσίες,
• υπηρεσίες προσωπικής φροντίδας και νοσηλείας,
• υπηρεσίες φροντίδας παιδιών.

Η ηλεκτρονική πληρωμή αποτελεί βασική προϋπόθεση για την αξιοποίηση της συγκεκριμένης φορολογικής έκπτωσης.

Τι ισχύει με τις δαπάνες υγείας

Διαφορετική είναι η λογική του δεύτερου μέτρου, το οποίο αφορά τις ηλεκτρονικές δαπάνες υγείας.

Στην περίπτωση αυτή δεν προβλέπεται έκπτωση από το φορολογητέο εισόδημα. Το κίνητρο αφορά την κάλυψη του απαιτούμενου ποσού ηλεκτρονικών αποδείξεων.

Κατά κανόνα, οι φορολογούμενοι χρειάζεται να πραγματοποιούν ηλεκτρονικές δαπάνες που αντιστοιχούν στο 30% του πραγματικού ετήσιου εισοδήματός τους, με τις εξαιρέσεις και τα όρια που προβλέπει η φορολογική νομοθεσία.

Για συγκεκριμένες δαπάνες υγείας που πραγματοποιούνται ηλεκτρονικά, η αξία τους υπολογίζεται διπλάσια για την κάλυψη του ορίου.

Έτσι, ηλεκτρονική πληρωμή 500 ευρώ μπορεί να προσμετρηθεί ως 1.000 ευρώ για την κάλυψη των απαιτούμενων ηλεκτρονικών δαπανών.

Δεν πρόκειται για επιστροφή φόρου

Η συγκεκριμένη ρύθμιση συχνά δημιουργεί σύγχυση ως προς το πραγματικό της όφελος.

Ο φορολογούμενος δεν λαμβάνει πίσω το ποσό που κατέβαλε και δεν μειώνεται ο φόρος του κατά το ποσό της δαπάνης.

Το όφελος είναι ότι χρειάζεται μικρότερη πραγματική δαπάνη για να συμπληρώσει το απαιτούμενο όριο ηλεκτρονικών αποδείξεων. Με αυτόν τον τρόπο περιορίζεται ο κίνδυνος πρόσθετης φορολογικής επιβάρυνσης στην περίπτωση που δεν έχει συγκεντρωθεί το απαιτούμενο ποσό.

Τι εξετάζεται για το 2027

Το βασικό ερώτημα για το οικονομικό επιτελείο είναι εάν τα δύο κίνητρα εξακολουθούν να έχουν την ίδια αποτελεσματικότητα που είχαν όταν θεσπίστηκαν.

Η εικόνα των ηλεκτρονικών συναλλαγών έχει μεταβληθεί σημαντικά τα τελευταία χρόνια. Η χρήση καρτών έχει αυξηθεί, τα POS έχουν επεκταθεί σε περισσότερες επαγγελματικές δραστηριότητες και η διασύνδεσή τους με τα φορολογικά συστήματα έχει ενισχύσει τη δυνατότητα καταγραφής των συναλλαγών.

Υπό αυτά τα δεδομένα, εξετάζεται εάν υπάρχει λόγος να διατηρηθούν τα υφιστάμενα κίνητρα με την ίδια μορφή ή εάν απαιτούνται αλλαγές και μεγαλύτερη στόχευση.

Ηλεκτρονικές συναλλαγές και φοροδιαφυγή

Η ενίσχυση των ηλεκτρονικών πληρωμών αποτελεί μέρος της ευρύτερης προσπάθειας για τον περιορισμό της φοροδιαφυγής.

Η καταγραφή περισσότερων συναλλαγών μέσω ηλεκτρονικών μέσων διευκολύνει τη διασταύρωση στοιχείων και περιορίζει το περιθώριο για συναλλαγές που δεν εμφανίζονται στα φορολογικά δεδομένα.

Το οικονομικό επιτελείο καλείται πλέον να αξιολογήσει εάν οι συγκεκριμένες φορολογικές εκπτώσεις εξακολουθούν να αποτελούν αποτελεσματικό κίνητρο ή εάν η αύξηση των ηλεκτρονικών πληρωμών επιτρέπει έναν διαφορετικό σχεδιασμό.

Μέχρι να ληφθούν οι οριστικές αποφάσεις, τα δύο μέτρα παραμένουν σε ισχύ για το 2026, με ορίζοντα την 31η Δεκεμβρίου.

Παναγιώτης Ράγγος

Λογιστής Φοροτεχνικός  Α΄ Τάξης - 

Πιστοποιημένος Εσωτερικός Ελεγκτή