Αλλαγές στον ΕΝΦΙΑ από το 2027 με το ΜΙΔΑ – Πρόστιμα έως 1.000 ευρώ για ιδιοκτήτες και ενοικιαστές

Νέα δεδομένα στην αγορά ακινήτων φέρνει το Μητρώο Ιδιοκτησίας και Διαχείρισης Ακινήτων (ΜΙΔΑ), καθώς από το 2027 αλλάζει ο τρόπος υπολογισμού του ΕΝΦΙΑ, ενώ παράλληλα θεσπίζεται ένα αυστηρό πλαίσιο προστίμων για όσους δεν δηλώνουν σωστά τη χρήση των ακινήτων τους.

Το νέο ψηφιακό μητρώο, η σχετική διάταξη του οποίου ενσωματώθηκε στο πολυνομοσχέδιο που ψηφίστηκε από τη Βουλή, θα συγκεντρώνει στοιχεία για περισσότερους από 7 εκατομμύρια ιδιοκτήτες και εκατομμύρια ακίνητα σε όλη τη χώρα. 

■ ΕΝΦΙΑ με βάση τα πραγματικά τετραγωνικά

Από το 2027 ο ΕΝΦΙΑ θα υπολογίζεται με βάση τα πραγματικά χαρακτηριστικά των ακινήτων, όπως αυτά θα αποτυπώνονται στην Ηλεκτρονική Ταυτότητα Κτιρίου και όχι αποκλειστικά στα στοιχεία του Κτηματολογίου, της οικοδομικής άδειας ή του τίτλου κτήσης. 

Αυτό σημαίνει ότι:

Αν η πραγματική επιφάνεια ενός ακινήτου είναι μεγαλύτερη από αυτή που έχει δηλωθεί, ο ιδιοκτήτης θα πληρώσει αυξημένο ΕΝΦΙΑ.

Αν η πραγματική επιφάνεια είναι μικρότερη, ο φόρος θα επανυπολογιστεί προς τα κάτω.

Το υπουργείο ξεκαθαρίζει πάντως ότι δεν θα επιβληθούν αναδρομικοί φόροι ή πρόστιμα για αποκλίσεις που αφορούν προηγούμενα έτη έως και το 2026. 

■ Τα πρόστιμα του ΜΙΔΑ αναλυτικά

Το νέο πλαίσιο προβλέπει τρεις βασικές κατηγορίες κυρώσεων:

1. Πρόστιμο 500 ευρώ

Επιβάλλεται όταν δεν υποβάλλεται δήλωση χρήσης του ακινήτου μέσα σε τρεις μήνες από:

την έναρξη μίσθωσης,

τη δωρεάν παραχώρηση ακινήτου.

Το ίδιο πρόστιμο επιβάλλεται και στις περιπτώσεις που δεν τηρείται η ειδική προθεσμία για δηλώσεις που συνδέονται με την Ενιαία Αίτηση Ενίσχυσης. 

Παράδειγμα:

Ιδιοκτήτης νοικιάζει διαμέρισμα στις 15 Ιανουαρίου και δεν δηλώνει τη μίσθωση στο ΜΙΔΑ μέχρι τις 15 Απριλίου. Σε αυτή την περίπτωση επιβάλλεται πρόστιμο 500 ευρώ.

2. Πρόστιμο 100 ευρώ

Επιβάλλεται όταν δηλώνονται λανθασμένα στοιχεία του μισθωτή ή του παραχωρησιούχου, χωρίς όμως αυτά να χρησιμοποιηθούν για τη λήψη επιδομάτων ή άλλων οικονομικών ενισχύσεων. 

Παράδειγμα:

Ενοικιαστής δηλώνει λανθασμένα τα στοιχεία κατοικίας του στο ΜΙΔΑ, αλλά δεν κάνει χρήση της δήλωσης για να λάβει κάποιο επίδομα. Το πρόστιμο ανέρχεται σε 100 ευρώ.

3. Πρόστιμο 1.000 ευρώ

Το υψηλότερο πρόστιμο επιβάλλεται όταν υποβάλλονται ψευδή ή ανακριβή στοιχεία με σκοπό τη λήψη:

επιδομάτων,

ενισχύσεων,

επιδοτήσεων,

επιστροφής ενοικίου ή άλλων κρατικών παροχών. 

Παράδειγμα:

Ενοικιαστής δηλώνει ψευδώς ότι κατοικεί σε συγκεκριμένο ακίνητο προκειμένου να λάβει επίδομα στέγασης ή επιστροφή ενοικίου. Εφόσον διαπιστωθεί η παράβαση, θα κληθεί να πληρώσει 1.000 ευρώ πρόστιμο, ανεξάρτητα από την επιστροφή των αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών.

■ Τι επιδιώκει η κυβέρνηση

Με τη δημιουργία του ΜΙΔΑ, η κυβέρνηση στοχεύει:

στη δημιουργία ενός ενιαίου ψηφιακού φακέλου για κάθε ακίνητο,

στην πλήρη καταγραφή της ακίνητης περιουσίας,

στον εντοπισμό αδήλωτων μισθώσεων και αποκλίσεων στα στοιχεία των ακινήτων,

στην καταπολέμηση της φοροδιαφυγής,

στη δικαιότερη επιβολή του ΕΝΦΙΑ και των λοιπών φόρων που συνδέονται με την ακίνητη περιουσία. 

Το νέο σύστημα αναμένεται να αλλάξει ριζικά τον τρόπο παρακολούθησης της ακίνητης περιουσίας στην Ελλάδα, καθώς η ΑΑΔΕ θα έχει πλέον πλήρη εικόνα τόσο για την ιδιοκτησία όσο και για τη χρήση κάθε ακινήτου, μέσω συνεχών διασταυρώσεων στοιχείων. 

Παναγιώτης Ράγγος

Λογιστής Φοροτεχνικός  Α΄ Τάξης - 

Πιστοποιημένος Εσωτερικός Ελεγκτή