Φόρο..γνώμες: MyPoint και ψηφιακή γραφειοκρατία: Κλείσαμε τις εφορίες, αλλά κερδίσαμε τελικά κάτι;

Η Ελλάδα τα τελευταία χρόνια επένδυσε δυναμικά στην ψηφιοποίηση του Δημοσίου. Οι ουρές στις εφορίες μειώθηκαν, πολλές τοπικές ΔΟΥ έκλεισαν ή συγχωνεύθηκαν και οι πολίτες εξυπηρετούνται πλέον μέσα από ψηφιακές πλατφόρμες, όπως το myAADE και άλλες ηλεκτρονικές υπηρεσίες του κράτους.

Το ερώτημα όμως που τίθεται σήμερα είναι απλό: η γραφειοκρατία μειώθηκε ή απλώς μεταφέρθηκε από το γκισέ στην οθόνη του υπολογιστή;

Από τη φυσική στη… ψηφιακή γραφειοκρατία

Η πραγματικότητα που βιώνουν καθημερινά πολίτες και επαγγελματίες δείχνει ότι η ψηφιοποίηση δεν συνοδεύτηκε πάντοτε από την απαραίτητη διαλειτουργικότητα μεταξύ των δημόσιων υπηρεσιών.

Αρκετές φορές ο πολίτης καλείται:

• να ανεβάσει τα ίδια έγγραφα σε διαφορετικές πλατφόρμες,
• να δηλώσει ξανά στοιχεία που ήδη διαθέτει το Δημόσιο,
• να μετακινείται από εφαρμογή σε εφαρμογή χωρίς ενιαία εξυπηρέτηση,
• να περιμένει εγκρίσεις και διασταυρώσεις που θα μπορούσαν να γίνονται αυτόματα μεταξύ των υπηρεσιών.

Με άλλα λόγια, η παραδοσιακή γραφειοκρατία δεν εξαφανίστηκε. Σε πολλές περιπτώσεις μετατράπηκε σε ψηφιακή γραφειοκρατία.

Το μεγάλο πρόβλημα: η έλλειψη διαλειτουργικότητας

Η ουσία της ψηφιακής μετάβασης δεν είναι να αντικαταστήσεις το χαρτί με ένα PDF ούτε το γκισέ με μια ηλεκτρονική πλατφόρμα. Η ουσία είναι οι δημόσιες υπηρεσίες να «μιλούν» μεταξύ τους.

Όταν μία υπηρεσία διαθέτει ήδη τα στοιχεία ενός πολίτη, δεν θα έπρεπε να τα ζητά ξανά μια άλλη. Η έλλειψη πλήρους διασύνδεσης μεταξύ των πληροφοριακών συστημάτων δημιουργεί καθυστερήσεις, σύγχυση και πρόσθετο διοικητικό βάρος για τους πολίτες και τις επιχειρήσεις.

Και τώρα έρχεται το MyPoint

Η δημιουργία των νέων MyPoint παρουσιάζεται ως ένα ακόμη βήμα εκσυγχρονισμού και καλύτερης εξυπηρέτησης των πολιτών. Ωστόσο, πολλοί αναρωτιούνται:

Τι διαφορετικό θα προσφέρουν τα MyPoint από τις εφορίες που έκλεισαν;

Αν τα νέα κέντρα λειτουργήσουν απλώς ως ένας ακόμη ενδιάμεσος σταθμός, όπου ο πολίτης θα συνεχίσει να προσκομίζει έγγραφα, να περιμένει εγκρίσεις και να αντιμετωπίζει διαφορετικά πληροφοριακά συστήματα που δεν επικοινωνούν μεταξύ τους, τότε το πρόβλημα δεν θα έχει λυθεί.

Η επιτυχία των MyPoint θα κριθεί από ένα και μόνο στοιχείο: θα καταφέρουν να εξαλείψουν τη γραφειοκρατία ή θα αποτελέσουν απλώς μια νέα μορφή ψηφιακής διαχείρισής της;

Το πραγματικό στοίχημα

Οι εφορίες έκλεισαν στο όνομα της ψηφιοποίησης και της καλύτερης εξυπηρέτησης. Όμως η τεχνολογία από μόνη της δεν αρκεί.

Το πραγματικό ζητούμενο είναι ένα κράτος στο οποίο:

• οι υπηρεσίες επικοινωνούν μεταξύ τους,
• ο πολίτης δεν προσκομίζει έγγραφα που ήδη υπάρχουν στα αρχεία του Δημοσίου,
• οι διαδικασίες ολοκληρώνονται αυτόματα και γρήγορα,
• η ψηφιοποίηση σημαίνει λιγότερη ταλαιπωρία και όχι περισσότερα «κλικ».

Διαφορετικά, το μόνο που θα έχει αλλάξει είναι το μέσο. Οι ουρές των εφοριών θα έχουν αντικατασταθεί από τις ουρές των ηλεκτρονικών αιτημάτων και η παλιά γραφειοκρατία θα έχει αποκτήσει απλώς ένα νέο όνομα: ψηφιακή γραφειοκρατία.

Παναγιώτης Ράγγος

Λογιστής Φοροτεχνικός  Α΄ Τάξης - Οικονομολόγος

Πιστοποιημένος Εσωτερικός Ελεγκτής